ROKA SALATASI

bildiğiniz gibi yapılır bilmem buna roka salatasımı denir rokalı salatamı denir neyse,

bilindik malzeme işte taze soğan,turp, biber, domates ile salatamıza ismini verecek olan roka tabiiki ve de tuzu, limonu

değişik bir tadı var

rokamızla tanışalım

internetten roka ile bulabildiklerimi aşağıya aktarıyorum

C vitamini alın: Gribe karşı C vitamini tüketin. Ancak kuşburnu, kırmızı ve yeşil sivri biber, kivi, maydanoz ve rokada bulunan C vitamininin portakal, mandalina ve limonda bulunan C vitamininden daha fazla olduğunu unutmayın.Pek fazla bilinmesede rokada yüksek miktarda Demir bulunur

 Hamilelerde günlük C vitamini gereksinimi 80 - 85 mg arasındadır. deniyor ve içinde roka ve/veya maydanoz olan salata şeklinde özellikle belirtilerek öneriliyor, sebebi ise aşağıdaki oranlarda

                     En Zengin C vitamini Kaynakları (100 gr)

Kivi - 100 mg                             Mandalina - 31 mg

Ispanak - 51 mg                         Portakal -50 mg

Tere - 87 mg                              Brüksel Lahana - 82 mg

Greyfurt - 38 mg                         Domates - 23 mg

Kır. Lahana - 61 mg                   Çilek -59 mg

Tazebiber - 128 mg                    Karnabahar - 78mg

Beyaz Lahana - 47 mg                Maydonoz - 172 mg

Mutlu ve Sağlıklı günler

Maranki hipertiroidi olanların dere ve tere otunun aşırı tüketmemelerini ve maydanoz ile rokaya ağırlık vermelerini tavsiye ediyor.

bilinen bir yan etkisi yoktur şeklinde bir ibare buldum, yan etkisine dair bir şey bulamadım

Roka

Roka (Eruca vesicaria): turpgiller (Brassicaceae) familyasından, yaprakları salata olarak yenen acımsı tadı olan bir bitkidir.Yabani rokayla bildik bahçe rokası aynı lezzete sahiptir, yabaniler san çiçekliyken, bahçede yetiştirilenleri mor lekeli beyazımsı renklidir.

Roka Akdeniz ülkelerinde Roma İmparatorluğu döneminden beri bilinmekteydi. Yabani olarak doğada mevcut olduğu gibi tarım amacıyla da yetiştirilir. Roka İtalya, Yunanistan ve Türkiye gibi Akdeniz ülkelerinde genellikle salata ve garnitür olarak kullanılır. Ancak bazı ülkelerde yemek olarak da pişirilir. Örneğin Slovenya'nın Koper bölgesinde peynirli börek yapımında kullanılır. İtalya'da özellikle Venedik kenti civarında pizza ve makarna yemeklerine konur. Roka son 20 yıl içinde zengin ve acımsı lezzeti nedeniyle Akdeniz ülkeleri dışında da yayılmaya başladı. Özellikle Batı Avrupa ve ABD'de de kullanılır hale geldi

Faydaları : İdrar söktürür. Karında biriken suyu boşaltır. Kanın temizlenmesine yardımcı olur. Sıtma ateşini düşürür. Mafsal iltihaplarını giderir. Karaciğer ve dalak hastalıklarında faydalıdır. Safrayı boşaltır. Sarılığı keser. Karaciğer ağrısını giderir. İştah açar, hazmı kolaylaştırır. Cinsel gücü arttırır.

Birinci yıl yaprakları için sofralık olarak üretilir, düşük sıcaklıklarda kışı geçirdikten sonra ilkbaharda generatif döneme geçer ve tohum oluşturur. Yaprakları sebze olarak değerlendirilen rokanın yetiştiriciliği Akdeniz ve Güney Avrupa ülkelerinde çok yaygındır. Bütün yıl boyunca yetiştiriciliği yapılmakta ve taze yaprakları salata ve garnitür olarak sevilerek tüketilmektedir. Roka özellikle İtalya ve İspanyada çok üretilmekte ve yılın her ayında pazarda bulunabilmektedir. Uzak doğu ülkelerinde Hindistan ve Çin’de ise yağ bitkisi olarak üretilmektedir. Tohumlarından elde edilen yaplar insan beslenmesinde, ilaç sanayinde ve değişik şekillerde değerlendirilir. Ancak Eruca vesivaria subsp. Sativa (Mill.) olarak bilinen rokanın değerlendirilen kısımlarını dikkate aldığımızda bazı farklılıklarının olduğu görülmektedir. Özellikle ülkemizde İç Anadolu Bölgesinde yetiştirilen ve Izgın olarak bilinen bitkilerde Eruca sativa (Mill.) olarak adlandırılmaktadır. Bu bitki sadece yağ bitkisi olarak ve hayvan beslenmesinde kullanılmaktadır. Sebze olarak değerlendirilen bitkinin genellikle sadece yaprakları tüketilir.

Roka Romalılar döneminden buyana sebze olarak değerlendirilmektedir. Bu bitkinin değişik hastalıklara iyi geldiği ve afrodizyak özellik taşıdığı bilinmektedir. Yaprakları sebze olarak tüketilen roka, eczacılıkta birçok hastalığa karşı kullanılır. Çoğu hastalığın tedavisinde etkili olduğu ve olumlu sonuçlar alındığı bildirilmektedir. İnsan sağlığı bakımından öneminin son yıllarda çoğu kişi tarafından bilinmesi bu sebzenin üretim ve tüketiminin artmasına neden olmuştur. Özellikle büyük kentlerimizde gelir düzeyi yüksek kişilerin sebzeye olan talebi hızla artmaktadır. Ülkemizde 1.100 ton civarında roka üretimi yapılmaktadır.
Rokanın anavatanı hakkında kesin bir bilgi olmamakla beraber, Akdeniz ülkeleri bu sebzenin anavatanı olduğu bildirilmektedir.

Roka yeşil yapraklı, ülkemizde de bolca yetişen bir bitkidir. Hardalla Akraba (Eş Dost)dır. Eski Mısırlılar ve Romalılar rokayı doğal bir afrodizyak olarak nitelendirilirdi. Roka yaprakları koparıldıktan kısa Süre sonra tüketilmeli. Çünkü özellikle sıcak ve kuruluk ile hızla bozulabilir.

Rokanın besin değeri düşüktür. İçinde az miktarda A vitamini vardır 20 GR rokada sadece 5 kalori bulunur. Yüzde 90ından fazlası sudur. Kalsiyum, potasyum ve fosfor da vardır. Az miktarda kalp için yararlı folat da içerir. Rokanın özellikle Şeker içermemesi ve buruk tadı, bu sebzeyi diyetlerde çook avantajlı hale getirir. Özellikle balık yemeklerinin yanında bolca roka tüketin.

YARALARA ROKA: Çoğumuzun cildinde sevmediği yara izleri vardır. Haliyle yıpranıyoruz. Bu izlerden kurtulmak isteriz. İşte bunun için Ahmet Maranki hoca bir formül vermiş. Yara izlerini yok eden Ahmet Maranki hocanın bitkisel tedavi önerisi şöyle:Taze rokanın yaprakları iyice sıkılır. Daha sonra rokanın suyu yara izlerini pamukla iyice sürülür. veya Yabani rokanın tohumları havanda dövülerek toz haline getirilir. Daha sonra bu tohumları 1 bardak suyun içine atarız ve 10 dakika bekletiriz. 10 dakika sonra yara izlerini bu karışımı süreriz. veya Bir miktar tarçın 1 bardak suyun içerisine atılıp kaynatılır. Daha sonra oluşan karışımı yara izlerine sürersiniz.

Tiroide karşı maranki hoca rokayıda tavsiye ediyor

Roka'nın Anti-Ülser (Ülsere karşı) etkisi bulundu

Suudi Arabistan da bir araştırma grubu tarafından yapılan çalışmaya göre rokanın ülsere karşı özelliklere sahip olduğu belirtildi. Latincede Eruca sativa halk arasında roka olarak bilinen bitkinin hücre koruyucu ve ülsere karşı etkisi farelerde gastrit lezyonlarda teşvik edici etkisi deneysel koşullarda araştırıldı.
Gastrik ülser dünya çapında birçok insanı etkileyen önemli bir hastalıktır. Klasik tedavi uygulamalarına rağmen tedavisi hala tam olarak yoktur. Son zamanlarda Brassicacae familyasına ait roka (Eruca sativa) Orta Doğu ve Avrupa toplumlarında daha çok salata olarak tüketilmektedir. Yaygın olarak Brassicacae familyasına ait bitkilerin tümör oluşumunu azaltan, ülseri önleyen ve karaciğeri koruyucu etkiye sahip olduğu düşünülmektedir.
Araştırma grubunun lideri Dr. Syed Rafatullah albino farelerde rokanın ülser oluşumu ve gastrit salgılamayı azaltıcı ve gastrit anti-ülsere karşı etkilerini deneysel koşullarda araştırdıklarınıi belirtti. Gastrit asit salgılanması çalışmalarında farelerin mideden ince bağırsağın en ucundaki duedonuma doğru olan geçitin bağlandığı yer üzerine yapıldığını vurguladı.
Yapılan bu çalışmada farelerde gastrit lezyonların ethanol içeren zararlı kimyasallar, kuvvetli alkaliler, sterodial içerikli olmayan enfeksiyonu giderici ilaçlar tarafından teşvik edici özellikleri ve farelerin mide salgı bezlerine ethanollü ilaçların verilmesinin gastirit mukus duvarı, protein olmayan sülfidriller (NP‑SH) ve malondialdehid düzeyleri araştırılmıştır. Gastirit dokularında histolojik çalışmalarda yapılmıştır. Çalışmada roka ekstraktı farelere 2 farklı dozda(250 ve 500 mg/vücut ağırlığı) verilmiştir.
Çalışma sonucunda etanolik roka ekstraktının bazal gastirit asit salgılanması azalttığı bulundu. Nekrotik ajanlar(%80 etanol, 0.2 mol/L NaOH, % 25NaCl), tarafından artırılan gastirit ülserasyon, roka ekstraktı tarafından önemli bir şekilde azaltılabildiği saptandı.Diğer taraftan gastirit mukus duvarı, protein olmayan sülfidriller (NP‑SH) ve malondialdehid düzeyleri önemli ölçüde düştüğü gözlendi.
Sonuç olarak araştırıcılara göre roka ekstraktının gastirit lezyonlarına karşı ülseri önleyici hücre koruyucu etki gösterdiğini sonucuna varıldı.
Kaynak: Alqasoumi et al. Rocket 'Eruca sativa': A salad herb with potential gastric anti-ulcer activity. World Journal of Gastroenterology, 2009; 15 (16): 1958 DOI: HYPERLINK "http://dx.doi.org/10.3748/wjg.15.1958" t "_blank" 10.3748/wjg.15.1958

SAÇ DÖKÜLMESİ

Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi öğretim üyeleri yabanı rokanın insan sağlığına faydalarının belirlenebilmesi için araştırma başlattı. Rokanın yabani olan cinsinin sağlığa daha faydalı olduğunu söyleyen Ege Üniversitesi (E.Ü) Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Dursun Eşiyok "Birçok hastalığa iyi geldiğini biliyoruz. Özellikle yabani rokanın içinde anti kanserojen bir madde olduğunu öğrendik. Bunun haricinde saç dökülmelerinde ve idrar söktürücü olarak da kullanılabiliyor" dedi

Keyif ve tebessüm için Bunu Yiyin: Roka - Ispanak Roka, pazı, ıspanak gibi B vitamini zengini lifli yeşillikler, keyif hormonlarının üretim meclisi üyeleri serotinin, dopamine ve norepinephrine depoları. Bilimsel araştırmalar B6 vitamini eksikliğinin asabiyet, hırçınlık ve hatta depresyon sebebi olabileceğini gösteriyor.

Roka
Turpgiller familyasmdandır. (Latince cins adı eruca’yla Türkçe roka arasındaki benzerliğe dikkat çekip, roka’nın Jtalyancada “lahana” anlamına gelen ruca’dan mı, yoksa doğrudan Yunanca rokd’dan mı geldiği konusunu özel araştırmacılarına bırakalım. Sativa, “kültürü yapılan, yetiştirilen” demek.) 10-70 cm boylarında, beyaz ya da san çiçekli, bir-iki yıllık, otsu bir bitkidir. Bir yıllık olduğu yerler kışın sert geçtiği yerlerdir, kışın yumuşak olduğu bölgelerde soğuklarda da varlığını sürdürebildiği için iki, hatta üç yıl toprak üstünde kalabilir. Dişli kenarlı derin parçalı yaprakları kalınca ve etlidir.
Anayurdu Akdeniz bölgesidir. Anadolu’da yabani olarak bulunur, ama asıl bahçelerde yetiştirilir. Yabani rokayla bildik bahçe rokası aynı lezzete sahiptir, yabaniler san çiçekliyken, bahçede yetiştirilenleri mor lekeli beyazımsı renklidir.
Üretim için tohumları mart-eylül aylarında ekilebilir. Roka, lezzet olarak “tere”yle benzerlikleri olan, bir tür yabani maruldur. Eski Yunanlılardan ve Romalılardan bu yana bilinir. Cinsel gücü artırıcı kabul edildiğinden, manastır bahçelerinde üretimi, kekikle birlikte, yasaklanmıştır. Taze yapraklarda daha az olan acılık kart yapraklarda artar. Bunlar kokulu ot olarak salatalara, taze peynirlere, soslara eklenir, karışık salatalara da girer. Pizzalara, ezmelere katılır. Zeytinyağıyla, sarımsakla, keçi peyniriyle, çiğ jambonlarla iyi gider.
Özellikle italyan mutfağında ıspanak gibi pişirilerek de yenir.
Rokanın yapraklarının 100 gramında 150 mg C vitamini bulunur. Bitkinin
bileşiminde bunun dışında B grubu vitaminleri ve az miktarda E vitamini vardır.
İçerdiği minerallere gelince potasyum, kalsiyum, fosfor, magnezyum, sodyum,
demir, manganez ve selenyum.
Yaprakların yakıcı lezzetini bir uçucu yağ vermektedir. Yaprakların ve tohumun uyarıcı, cinsel gücü artırıcı, güçlendirici ve öksürük kesici etkileri vardır.

Bitkisel kaynaklar içinde Demir en çok Ebegümecinde (12,7mg) ve Rokada (9,5mg) bulunur. Demir ıspanakta zannedildiği kadar yüksek değildir (1,5mg) ve demir emilimi için C vitaminine ihtiyaç vardır ki bu da Rokayı öne çıkartmaktadır.

KALSİYUMU YEŞİL SEBZELERDEN ALIN (ROKA - DEREOTU)"Çünkü kalsiyumun emilebilmesi için, fosforla belli bir oranı tutturması gerekiyor. Maalesef sütte, bire bir gibi oran vardır ve kalsiyum-fosfor iyi emilmez. İyi emilmediği zaman da kana geçmez. En çok süt tüketen ülke ABD'dir. Yılda kişi başına 130 litre süt tüketimi vardır. Ve en çok da kemik kırıkları ve kemik erimesi burada görülür. Meksikalı ve siyahlar fazla süt tüketmezler, bunlarda kemik kırıkları son derece azdır

Dereotu ve rokada, sütten daha fazla kalsiyum bulunur. Kalsiyum, pek çok yeşil yapraklıda var. Bunlar, ayrıca bir yığın vitamin sağlıyor. Hele de bunları, taze taze tüketirseniz. Emilim açısından kalsiyum-fosfor oranları da çok iyi. Yeşil yapraklılar, kemiklerin kuvvetlenmesi için gerekli olan potasyum, magnezyum açısından da zengin. Kemiklerin güçlü olması için yeşil yapraklıların tüketilmesine önem verilmeli."

bitkilerin yan etkileri
<_script /> <_script /><_script /> <_script />

Hamilelikte bitki çayları ve şifalı otlar


Bitki çayları son zamanlarda giderek popülerite kazanan içecekleridir. Eskiden sadece aktarlarda satılan bitkiler ve bunlardan elde edilen çaylar günümüzde hemen her markette pazara sunulmaktadır.

Bitkilerin hastalıkları tedavi edici etkisi ve bu amaçla kullanımı neredeyse insanlık tarihi kadar eskidir. Bazı kültürlerde ayrı öneme sahip olan şifalı bitkiler günümüzde de bazı hastalıkların tedavisinde kullanılmaktadır. Ancak bu uygulamaların hemen hiçbir bilimsel verilere dayanmamaktadır.

Homeopatik olarak adlandırılan bu tedavilerin etkinliği konusunda bilimsel çalışmalar olmadığı gibi bunalrın hamilelik ve emzirme dönemlerinde kullanımı ve etkileri ile ilgili de elimizde hemen hiç veri bulunmamaktadır. Ayrıca bu tip ilaç etkisi olan şifalı bitkilerin bazıları hatta çok masum gibi görünenleri bile yüksek dozlarda alındığında zehir etkisi ya da istenmeyen etki oluşturabilmektedir.

Bu bitkilerin bir çoğu kaynatılarak suyu içilmekte ya da direkt olarak yenilerek alınmaktadır.

Kesin olarak güvenli olduğu bilinmeyen bu tür şifalı olduğu ileri sürülen ot ve bitkileri hamileliğinizin ilk ve son trimesterlarında tüketmemeniz yararlı olabilir.

Bununla birlikte piyasada satılan hazır poşet çayların içindeki maddelerin çoğu normalde diyetiniz içinde bulunan ve büyük olasılıkla hamilelik sırasında zararlı etki göstermeyen maddeler içerir. Bu tür çayları aşırıya kaçmadan tüketmenizde bir zarar yokmuş gibi görünmektedir.

Bitkisel çay içmek isterseniz satın alırken içerdiği maddelere göz atın. İçindekiler eğer diyetinizde zaten bulunan portakal kabuğu, limon, adaçayı gibi bildik maddeler ise içmenizde sakınca yoktur. Ancak aslan kulağı, yarpuz, cohosh gibi garip ve daha alışık olmadığınız maddeler içeriyorsa kullanmamanız daha uygun olabilir.

Bazı maddeler ise düşük miktarlarda alındığında yararlı olabilirken yüksek miktarlarda olumsuz etkiler yaratabilir. Bu tür bitkilere en güzel örnek sinameki'dir. Sinameki barsakları uyarıcı etkiye sahip bir bitkidir ancak yüksek miktarlarda alındığında dehidratasyon ile sonuçlanabilecek ciddi ishal tablolarına yol açabilir. Bu hem sizin için hem de karnınızdaki bebeğiniz için hiç hoş olmayan bir durumdur.

Bazı bitkilerin ise rahim kasılmasını uyarıcı etkileri vardır. Pekçoğu yaygın olarak kullanılmayan bu maddeler doğum sancılarını başlatabileceğinden gebeliğin son dönemlerinde kullanılmaları önerilmez.

Bir başka konu da ithal çaylardır. İthal çayların içinde ülkemizde yetişmeyen bazı otlar bulunabilir. Bu nedenle içeriğinden emin olunmayan çayların kullanılmaması daha uygun olabilir.

Kısaca özetlemek gerekir ise yiyecek olarak kullanılan bitkilerin çay şeklinde de alınmasında bir sakınca yoktur.

Genel olarak hamilelikte kullanılması ya da aşırı miktarlarda alınmaması önerilen bitkiler ve olası etkileri aşağıdaki tabloda incelenebilir.

Hamilelikte kullanılması sakıncalı olan bitkiler

Hamilelikte aşırı miktarlarda kullanılması zararlı olabilecek bitkiler.

Hazırlayan: Dr. Alper Mumcu

İletişim İçin:
V.K.V. Amerikan Hastanesi
Üreme Sağlığı Ünitesi
Güzelbahçe Sokak No:20 Nişantaşı İstanbul
Tel: (0212) 311 20 00 / Dahili 8740 - 8741

Malzemeler

1 orta boy kereviz

1 çay bardağı çekilmiş ceviziçi

1 limon

mayonez, yoğurt, tuz, zeytinyağı

Kerevizin kabuğunu elma gibi soyup, rendeliyoruz, biraz rendeleyince üzerine limon sıkıp tekrar rendeliyoruz limon kerevizin kararmasını önlüyor, çok çabuk kararabiliyor.

çekilmiş ceviziçini, iki-üç çorba kaşığı kadar mayonezi ve gözkararı yaklaşık 1 su bardağından az fazla yoğurdu ve tuzunu kereviz rendesinin üzerine boşaltıp karıştırıyoruz.

bir tabağa alıp süsleyip üzerine biraz zeytin yağı gezdirip servis yapıyoruz

afiyet olsun

birazda kerevizi tanıyalım, internetten bulduğum yazıları ekliyorum

Hamilelerde kereviz :Kereviz tohumu ve Kereviz yağı nadiren bazı insanlarda alerjye sebep olabilir, o zaman kereviz yememeleri gerekir. RAHİM KANAMASINA VE KAS KONTRAKSİYONLARINA YOL AÇABİLİYOMUŞ

İnternette farklı görüşler var, sanırım karışıklık kereviz ile kereviz tohumu farkı yüzünden, araştırma yapmalısınız

Maranki hamilelikte kereviz ve maydanozun aşırı tüketilmemesi gerektiğini yazıyormuş.

YABAN KEREVİZİ: Kullanılan kısmı kökleridir. Cildi canlandırır., problemli cilde iyi gelir. Hamilelikte kullanılmamalıdır.şeklinde bir kayıt buldum.

Kereviz kürü uygulayanların yüksek tansiyonu varsa sık sık tansiyonunu ölçmesi gerektiğini, zira kerevizin tansiyonu yükseltebileceğine dair bir uyarı yazısına rastladım

 Bir kaynakta ise Kerevizin hamileler için önemli besinler arasına alındığını gördüm aşağıdaki yazı eklenmişti.

Kereviz
Kerevizde B vitamini, demir ve kireç vardır. Kereviz giderir. Kan ve süt yaptığı için doğum sonrasında faydalıdır. Karaciğeri temizler. Şeker, yüksek tansiyon ve romatizmada da faydalıdır. Uzmanlar, kerevizin, iç salgı bezlerini ve özellikle vücutta çok çeşitli vazifesi olan böbrek üstü bezlerini çalıştırdığını, unutkanlığı ve sinir yorgunluğunu da önlediğini ifade ediyor. Ayrıca, kanı temizliyor ve sivilcelerin geçmesine, yüzün pembe bir hal almasına yarıyor. Sarılığı gideriyor, böbrekleri çalıştırıyor, fazla suyu dışarı atıyor ve zayıflatıyor.

Nadir tüketilen sebzelerin başında gelir kereviz ancak, her ne hikmet ise besin değeri yüksek olan bu sebze kokusundan mı yoksa tadından mı bilinmez tüketimi son derece azdır. Kerevizin kendine özgü kokusu içerdiği phthaliden maddesinden kaynaklanmaktadır. Kereviz, karaciğerin bilinen tüm sebzeler içerisinde birinci sırayı alan dostudur. Kerevizin bu özelliğinden dolayı yerini hiçbir sebze dolduramaz. Kan dolaşımının, sindirimin, kan pıhtılaşmasının, hormon dolaşımının ve de pek çok biyokimyasal reaksiyonların oluşmasında (metabolizma) rol oynayan ve destek çıkan organımız karaciğerdir. Kısaca, karaciğer çok yönlü işlevi olan bir organımız. Bu çok yönlü işlevlerinin olması nedeniyle de karaciğerin sağlıklı çalışması büyük önem kazanmaktadır. İşte kerevizin karaciğer metabolizmasının sağlıklı çalışmasındaki etkinliği hiçbir sebzenin yerine getiremeyeceği bir özelliktir. Siroz hastaları için kereviz mükemmel bir destekleyicidir.

Mutfaktan eksik etmeyin

Kerevizin siroz hastalığını önleyici özelliğinin olması nedeniyle, siroza dönüşebilme riski olan örneğin hepatit B ve hepatit C hastalarının ve de alkol kullanma alışkanlığı olanların bu sebzeyi haftada en az bir defa kereviz tüketmeleriyle siroza yakalanma veya dönüşme riskini büyük ölçüde engellenmiş olacaktır.

Kerevizin tüketilmesi tabii ki bir kür olarak düşünülmelidir. Kerevizin yağ, tuz, soğan ve bazı baharatlar ilave edilerek yapılan yemeğinden siroz hastalığına karşı önleyici ve iyileştirici özelliğinden faydalanmak mümkün değildir. Karaciğer metabolizması sağlıksız çalışanların veya karaciğer yorgunluğu olanların kerevizi mutfaklarından eksik etmemelerini öneririm.

Gut hastalığına birebir

Gut hastalığına yakalanmış olanların uygulayacakları kereviz kürü mükemmel bir yardımcıdır. Hastalar kürü uygulamaya başladıktan birkaç gün sonra rahatlayabilmektedirler. Gut hastalığı, eski tarihlerden beri Avrupa ülkelerinde zengin hastalığı olarak bilinirdi. Bunun nedeni ise zenginlerin bol bol et tüketmelerinden kaynaklanmaktadır. Büyük İskender, Michelangelo ve Darwin gibi ünlüler gut rahatsızlığı çekmişlerdir. Birinci ve İkinci Dünya Savaşı sonrası pek ender görülmüştür. Bunun nedeni de savaş sonrası yeterli miktarda etin bulunamamasıydı. Günümüzde sebepleri çok iyi bilinen bu hastalığın modern tıp tarafından tedavisi, verilen ilaçlar ile kolayca mümkündür. Ancak, tekrar etme riski olan bir hastalıktır. Gut şikâyeti olanların deniz ürünlerinden uzak durmaları gerekir. Özellikle karides, ahtapot ve kalamardır. Kırmızı et tüketiminde de ölçülü olmaları gerekir. Haftada 2-3 defa öğünlerinizde tüketeceğiniz kereviz, gut hastalığınızı kontrol altına almanızda mükemmel bir destekleyici olacaktır. Kerevizi her türlü baharattan, salçadan uzak, az suda az haşlayıp çok az sıvı yağ ilave ederek

hazırlamak gerekir. Kereviz kürünü uygularken içine başka sebze ilave etmeyiniz.

Prof.Dr. İbrahim Adnan Saraçoğlu

Akdeniz mutfağının önemli yiyecekleri arasında yer alan kerevizin, içerdiği maddeler sayesinde insanları sinirlilik halinden uzak tuttuğu bildirildi.

Salatası, çorbası, zeytinyağlı yemeği yapılarak tüketilebildiği gibi, yemeklere kendine özgü bir lezzet de katan kereviz, içerdiği değerlerle alternatif tıpta birçok hastalığın tedavisinde de kullanılıyor.
Kış mevsiminin önemli sebzeleri arasında yer alan kerevizin, besleyici özelliğinin yanı sıra sağlık açısından birçok yararı var.

Yaprak ve kök kerevizi olarak iki çeşidi bulunan ve anavatanı Güney Avrupa olan kerevizin, deniz havası alan rutubetli yerlerde yetişmekte ve soğuk havada kolayca don tutmaktadır.Lezzeti ve besin değerinde kayıp meydana gelmemesi için alırken don yememiş olmasına özen gösterilmesi gerekmektedir.

Sinirlerinize Hakim Olmak İçin
Kerevizin en çok içeriğindeki ``sedanonik anhidrit``, ``sedanolin``, ``limonen``, ``palmitik asid`` ve "gayakol" gibi maddeler sayesinde zihinsel yorgunluğun giderilmesine iyi geldiğini bildiren uzmanlar, B vitamini, demir ve kireç içeren kerevizin, unutkanlığı ve sinir yorgunluğunu giderdiğini vurguluyorlar.

İdrar söktürücü özelliğe , böbrek taşı ve kumlarının düşürülmesine yardımcı olduğu ifade edilen , kerevizin şeker, yüksek tansiyon ve romatizma hastalıklarına da iyi geldiği belirtilmekte.

KEREVİZ

Latince ismi : Apium graveolens

Kerevizin yaprak ve saplarının, bol vitaminleri ve çeşitli madeni maddeleriyle çok faydalı olduğunu belirten uzmanlar, mideyi kuvvetlendirdiğini ve iştah açtığını bildiriyor. Uzmanlar, kerevizin, iç salgı bezlerini ve özellikle vücutta çok çeşitli vazifesi olan böbrek üstü bezlerini çalıştırdığını, sinir yorgunluğunu da önlediğini ifade ediyor. Kanı pisliklerinden temizlediğini ve sivilcelerin geçmesine, yüzün pembe bir hal almasına yaradığını vurgulayan uzmanlar, kerevizin diğer faydalarını şöyle sıralıyor: “Karaciğerin şişliğini giderip onu yorgunluk maddelerinden temizliyor. Sarılığı gideriyor, böbrekleri çalıştırıyor, fazla suyu dışarı atıyor. Böbreklerden kumu, taşı döküyor. Şişmanları zayıflatıyor ve cinsel faaliyeti çok arttırıyor.”

Kereviz Sinirli Olmayı Önlüyor

Akdeniz mutfağının lezzetlerinden kereviz, içerdiği maddeler sayesinde sinirliliği önlüyor.B vitamini, demir ve kireç yönünden zengin olan kereviz şeker, yüksek tansiyon ve romatizma hastalıklarına da iyi geliyor. Uzmanlar düş kırıklığı çekenlerin kereviz ve havuç yemesini tavsiye ediyor. Salatası, çorbası, zeytinyağlı yemeği yapılarak tüketilebildiği gibi, yemeklere kendine özgü bir lezzet de katan kereviz, içerdiği değerlerle alternatif tıpta birçok hastalığın tedavisinde de kullanılıyor. Yaprak ve kök kerevizi olarak iki çeşidi bulunan ve anavatanı Güney Avrupa olan kereviz, deniz havası alan rutubetli yerlerde yetiştiyor ve soğuk havada kolayca don tutuyor.

Uzmanlar, lezzeti ve besin değerinde kayıp meydana gelmemesi için kereviz alırken don yememiş olmasına özen gösterilmesi gerektiğini belirtiyor. Kerevizin içeriğindeki ’sedanonik anhidrit’, ’sedanolin’, ‘limonen’, ‘palmitik asid’ ve ‘gayakol’ gibi maddeler sayesinde zihinsel yorgunluğun giderilmesine iyi geldiğini kaydeden uzmanlar ayrıca B vitamini, demir ve kireç içeren kerevizin, unutkanlığı ve sinir yorgunluğunu giderdiğini ifade ediyorlar. Uzmanlar idrar söktürücü özelliğe de sahip bulunan kerevizin, böbrek taşı ve kumlarının düşürülmesine yardımcı olduğunu, şeker, yüksek tansiyon ve romatizma hastalıklarına da iyi geldiğini kaydediyorlar.

Kereviz, çeşitli iklim koşullarına uyum sağlayabilir, ancak ılıman ve nemli iklimlerde daha verimli olarak yetişir. Geniş yaprakları ve uzun yaprak sapları ve şişkin bir gövdesi vardır. İki çeşit kereviz vardır, bunlarda bir tanesi kökü yumru bağlamayan, yaprak sapları uzun olan yaprak kerevizi, diğeri ise, yaprak sapları kısa kökü yumrulu, kök kerevizidir.

A, B ve C vitamini, kalsiyum, demir, potasyum ve kireç içerir. Kanserden yüksek tansiyona, gripten kolestrole kadar her türlü hastalığa karşı tedavi edici etkisi vardır. Onun mucizevi etkileyici gücü geçmişte Yunanlılar ve Romalılar tarafından keşfedilmiş ve onlar kerevizi tıpta ve yemeklerinde kullanmaya başlamışlardı.

2500 yıl önce hekimlerin babası Hipokrat, “altüst olmuş sinirleriniz için kereviz besininiz ve ilacınız olsun” demiştir. Özellikle erkeklerde cinsel arzuyu kamçılayan ve cinsel gücü arttıran kereviz, zamansız iktidarsızlık için doğal bir çaredir.

Kerevizin anayurdu Akdenizdir. Eski Yunan, Romalılarca koku verici olarak ve ayrıca şifalı ot gibi kullanıldığı bilinmektedir. Yaprakları ise çeşitli dönemlerde hüznün ve zaferin simgesi olmuştur. Homeros, İlyada’sında Archille in bu bitkiyi görkemli saçlarının tedavisinde kullandığından söz eder.

Sağlıktaki rolü

C vitamini yönünden oldukça zengin olan kereviz, vücudun günlük C vitamini ihtiyacının % 15 ini karşılar. 100 gr. kerevizde 2 mgr. A vitamini, 15 mgr. C vitamini, 4 mgr. kalsiyum, 10 mgr. potasyum ve 2 mgr. demir bulunur. İki orta boy kerevizde sadece 20 kalori vardır.

Son yıllarda yapılan araştırmalar kerevizin kanserden yüksek tansiyona, gripten kolesterole kadar her türlü hastalığa karşı savaştığını ortaya çıkarmıştır.

Amerika da yapılan deneylerde, kerevizin içindeki kimyasal maddelerin vücudun bağışıklık sistemini güçlendirdiği, canlılarda tümör oluşumunu önlediği ve tümör oluşum riskini % 38 ile % 50 oranında azalttığı gözlemlenmiştir.

Her gün kereviz yiyen ya da kereviz suyu içen hastaların tansiyonunun düştüğü ve kan basıncının dengelendiği görülür. Vücudun kaybettiği suyu yenilemenin en iyi yolu kereviz suyu içmektir. Kereviz suyu aynı zamanda stresi azaltır, uykusuzluğa iyi gelir ve baş ağrılarını engeller.

Diyet yapanlar için de faydalı olan kereviz suyu, tatlı ihtiyacını engeller. Sindirim sistemi ve böbrekleri dengeli çalıştırır. İyi çiğnenerek yenen kerevizler mideyi güçlendirir. Yorgunluğa ve iştahsızlığa iyi gelir.

Nelere faydası vardır?

- Cinsel gücü arttırır ve cinsel isteği kamçılar

- İç salgı bezlerini, özellikle böbrek üstü bezlerini çalıştırır

- Sinir yorgunluğunu engeller

- Kanı pisliklerden temizler

- Akneleri geçirici ve cildi temizleyici özelliği vardır

- Böbrek taşı ve kumunun kolay düşürülmesini sağlar

- Diyet uygulayanların zayıflamasını kolaylaştırır

- Unutkanlığa iyi gelir

- İdrarı söker

- Kan ve süt yapar

- Karaciğeri temizler

- Yüksek tansiyona iyi gelir

- Romatizmayı tedavi edici etkisi vardır

- Uykusuzluğu giderir

- Baş ağrılarını geçirir

- Mideyi güçlendirir

Nasıl kullanılır?

Sofrada: Tohumu öğütülür. Çorba, köri, güveç ve turşulara kullanılır, tuzsuz rejimlerde tuz yerine bu tohum uygulanabilir. Yaprağı salataya doğranabilir, bunun dışında yemeklere de katılabilir. Sebze çorbası ve güveçlere, ateşten alınmadan 3 dakika önce eklenebilir.

Sağlık için: Tohumu kaynatılarak özü çıkarılır ve içilir. Sinirleri yatıştırıcıdır ve midedeki fazla gazı çıkarmaya yardımcı olur. Yaprağı çay gibi demlenerek içilir. İştahı açar ve sindirimi kolaylaştırır.

Kerevizin Faydaları

Kerevizin yaprak ve saplarının, bol vitaminleri ve çeşitli madeni maddeleriyle çok faydalı olduğunu belirten uzmanlar, mideyi kuvvetlendirdiğini ve iştah açtığını bildiriyor. Uzmanlar, kerevizin, iç salgı bezlerini ve özellikle vücutta çok çeşitli vazifesi olan böbrek üstü bezlerini çalıştırdığını, sinir yorgunluğunu da önlediğini ifade ediyor. Kanı pisliklerinden temizlediğini ve sivilcelerin geçmesine, yüzün pembe bir hal almasına yaradığını vurgulayan uzmanlar, kerevizin diğer faydalarını şöyle sıralıyor: "Karaciğerin şişliğini giderip onu yorgunluk maddelerinden temizliyor. Sarılığı gideriyor, böbrekleri çalıştırıyor, fazla suyu dışarı atıyor. Böbreklerden kumu, taşı döküyor. Şişmanları zayıflatıyor ve cinsel faaliyeti çok arttırıyor."

Bitkinin körpe yaprakları, güneşsiz ve havadar bir yerde kurutularak havanda ezilip toz haline getirilir ve bazı yiyeceklere, çeşni vermesi için serpilir. Bitkinin tohumları da kurutulup ezilerek kereviz tuzu olarak bazı yiyeceklere katılır. Tuzsuz rejimlerde sofra tuzu yerine kullanılır.

BESİN DEĞERLERİ

100 gr. sap ya da yaprak kerevizin besin değerleri şöyledir: 17 kalori; 0,9 gr. protein; 3,9 gr. karbonhidrat; 0 kolesterol; 0,1 gr. yağ; 0,6 gr. lif; 29 mgr. fosfor; 39 mgr. kalsiyum; 0,3 mgr. demir; 126 mgr. sodyum; 341 mgr. potasyum: 240 IU A vitamini; 0,03 mgr. B1 vitamini; 0,03 mgr. B2 vitamini; 0.3 mgr. B3 vitamini: 0,06 mgr. B6 vitamini; 8 mcgr. folik asit; 9 mgr. C vitamini ve 0,5 mgr. E vitamini.

100 gr. kök kerevizin yukarıdakilerden farklı besin değerleri şunlardır: 40 kalori; 1,8 gr. protein; 8,5 gr. karbonhidrat; 100 mgr. sodyum ve 300 mgr. potasyum.

SAĞLIĞIMIZA YARARLARI

Yukarıda sayılan önemli besin değerlerinin yanı sıra, kerevizin sağlığımıza yararlı etkileri bitkiyi şifalı (tıbbi) otlardan saydıracak kadar çoktur. Bunları da şöyle özetleyebiliriz:

o Güçlü bir idrar söktürücüdür: içerdiği apiol adlı maddeyle idrar yollarını ve kanı temizler. Bedende şikâyetlere neden olan bazı durumlara (sözgelişi, eklemlerdeki gut hastalığı gibi) iyi gelir.

o Sinirleri yatıştırıcı etkisi vardır. Aşırı sinirlilik durumunu yok eder.

o Bedene yararlı diğer etkileri de şunlardır: Uyarıcıdır. Bedeni güçlendirici toniktir. Gaz söktürücüdür. iştahı açar ve sindirimi kolaylaştırır.

o Çok eski çağlardan beri, kerevizin cinsel gücü artırıcı (afrodizyak) etkileri bulunduğu ileri sürülegelmiştir.

Bu etkileri sağlamak üzere, kereviz, yemeklerde ve salatalarda bolca tüketilir. Ya da piyasadan satın alınan kurutulmuş kereviz tohumlarından 1-2 tatlı kaşığının üzerine bir bardak kaynar su dökülüp 10-15 dakika demlendirilerek elde edilen infüzyondan günde üç kez birer bardak içilir.

Yapısında A, B, C vitaminleri, başta fosfor olmak üzere çeşitli madensel tuzlar ve bitki özü bulunan kereviz organizmayı besleyen zengin bir sebzedir.

Eski Fransa'da yaygın olan şöyle bir özlü söz vardı: "Eğer her insan kerevizin faydalarını bilse Paris'ten Roma'ya kadar, yollara düşüp her yerde kereviz arardı."

Hekimlerin babası Hipokrat hastalanna şunu öneriyordu: "Altüst olmuş sinirleriniz için kereviz, besininiz ve ilacınız olsun."

Şair Homer "İlyada" adlı destanında Achille'in bu bitkiyi saçlarina sık sık sürdüğünü ve Achille'in saçlarinın bu yüzden gür olduğunu yazar.

Ortaçağ'ın ünlü hekimlerinden Sainte Mildegarde ona, her derde deva, evrensel bir ilaç gözüyle bakıyordu.

Eski çağlann bu yararlı besinini Avrupa ancak 16. yüzyıldan sonra öğrenmeye başladı. Ve bu besin hala bir çok ünlü hekimler, beslenme uzmanlan ve doğa bilimciler tarafından çeşitli hastalıklara karşı ilaç olarak öneriliyor.

Yararları:
* Böbrek hastalıklanna, mesane yolundaki yangılara, böbrek ve mesane kumlan-na, taşlarına karşı etkili bir doğal ilaçtır.
* Gut hastalığının ve romatizmanın iyileşmesini kolaylaştınr.
* Midenin daha iyi çalışmasını sağlar.
* İştah açar ve organizmanın vitamin ve madensel tuz gereksinimlerini karşılar.
* çevre kirliliğinden dolayı zehirlenenlere karşı panzehirdir, kanı zehirli artıklardan temizler.
* Zayıflamak isteyenler bol bol kereviz yesinler, hem tok tutar, hem de rejim sırasında organizmayı madensel tuzlar ve vitaminler yönünden destekler.
* Cinsel gücü arttırır.

Nasıl Alacaksınız?
1. Kerevizi yeşil yapraklarıyla birlikte alın. Yeşil yapraklan baş ve gövdesinden daha çok vitamin ve madensel tuzlar taşır. Kereviz satın alırken sağlıklı yaprakları olan sağlam, körpe kerevizleri seçin. Sapının ezik, çürümüş olmamasına dikkat edin. Kerevizleri buzdolabında, yıkanmamış olarak ve plastik torbalar içinde 2 haftaya kadar taze olarak koruyabilirsiniz.

Nasıl koruyacağız?
Fazla bekletildiğinde besin değerini yitirir. Buzdolabmızda ya da bir başka yerde kerevizi saklarken baş aşağı koymayın. Aksi takdirde o güzelim yeşil yapraklan çürür. Besin değerini yitirir. Kerevizi en iyi koruma şekli, onu, yapraklan yukan gelecek şekilde suyun içine koymaktır.

Nasıl yiyeceksiniz?
1. Kökü toprakta olan bir besindir. Bu yüzden de mikroplu sularla ve kimyasal artıklarla çok temastadır. İyice soyduktan sonra aynca bir kaç kez yıkayın.
2. Tencereye ince dilimler halinde doğrayın, daha kolay pişer.
3. Kerevizin suyunu gaz yapar diye atmayın. Bir limonu dilim dilim doğrayın. Bu limon gazını alır.
4. Şayet suyunu kullanmak istemiyorsanız onun saçlannız için iyi bir şampuan olduğunu ve kepekleri önlediğini unutmayın.

Faydalı Bilgiler:
1. Kereviz A,B,C vitaminleri, fosfor, demir ve iyot yönünden zengindir, tüketeceğiniz kadar alın, buzdolabında fazla bekletmeyin.
2. Pişirirken tencerenin kapağını sık sık açmayın.

Romatizma ve üremi olanlar yememelidir.Tarifin altındaki bölümde bu konu hakkında açıklama var

Basit bir yemek ama harika bir tad, özellikle mantarın suyu

Mantarlar güzelce yıkanır

sapları kopartılır

bir kaseye koyduğumuz zeytinyağına mantarları batırıp tepsiye diziyoruz

üzerlerine rendelenmiş kaşarları koyup saplarınıda aralara serpiştiriyoruz

fırına veriyoruz kaşarlar eriyip kızarana kadar bekletiyoruz,

Bu kadar, afiyet olsun

MANTARLAR HAKKINDA

MANTAR: Tüm dünyada onbinlerce çeşidi bulunan mantar protein ve demir açısından çok zengindir. Ayrıca mantarda A, B, D, P ve K vitaminleri ile kalsiyum, potasyum, fosfor ve bakır mineralleri de bulunur.

Mantarın Faydaları: İçerdiği Protein değeri sayesinde etin yerini tutar. Bağışıklık sistemini güçlendirerek hastalıklara karşı direnci arttırır. Göze ve vücuda kuvvet verir. Bedensel ve zihinsel gelişimi destekler. Öğrenme yeteneğini arttırır. Yorgunluğu giderir.

Bol miktarda demir minerali içeren mantar, kansızlığa iyi gelir.

Kandaki kolesterol oranını düşürerek kalp ve damar hastalıları ile kalp krizine karşı koruyucu etki gösterir.

Mantar Nasıl Kullanılır? Protein değeri yüksek bir besin olmakla birlikte yağ oranı düşük olduğu için mantar diyetlerde sıklıkla kullanılır. Mantar lezzetli ve besleyici bir besin olmakla birlikte zehirli pek çok türü olduğu için yabani mantar uzman kişiler tarafından toplanmalı ve dikkatli tüketilmelidir. Bu nedenle kültür mantarlarını tercih etmek daha sağlıklı olur. Ayrıca, mantar vücutta üre asidi bıraktığı için Romatizmalılara tavsiye edilmez.

------------------------------------------------------------------------

Kalp sağlığına mantar dopingi

Bazı kişiler mantarların hiçbir besleyici özelliği olmadığına inanır. Fakat çorba, salata, sandviç veya her neyin içinde olursa olsun bu lezzetli mantarlar kalbiniz için çok önemlidir.

Beliniz ince kalır
Mantar; buğday tohumu ve tavuk ciğerinde de bol miktarda bulunan 'ergothioneine' bakımından çok zengin bir kaynaktır. Bu madde, beyaz mantarlarda ve etli 'Portobello' mantarında bol miktarda bulunur. Bir porsiyonu yaklaşık 22 kalori olan Portobello mantarı; zengin miktarda magnezyum da içerir. Ayrıca bu mantarlar atardamarlarınızın genç ve bel bölgenizin ince kalmasına da yardımcı olur. Fareler üzerinde yapılan bir araştırma ise; beyaz mantarların doğal öldürücü hücrelerin üretimini artırdığını gösterdi. Buradaki iyi haber şu; eğer aynı durum insanlarda da geçerli olursa, bu tür hücreler tümörlere ve virüslü hücrelere karşı savaşırlar. Ayrıca her şey bir yana; bu mantarlar çok da lezzetlidir...

PROF. DR. MEHMET ÖZ

---------------------------------------------------------------------

MANTAR ETİN YERİNİ TUTAMAZ

Bozok Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Hasan Acar, ''şehir efsanesi olmuş'' konulardan birisinin de mantarın ''kırmızı ete denktir'' şeklindeki inanış olduğunu belirterek, ''Böyle bir şey asla yok. Mantar faydalı bir gıdadır fakat asla etin, proteinin yerini tutmaz, bu nedenle Ramazan ayı dışında beyaz et ürünleri ağırlıklı olması şartıyla yeterince tüketmeliyiz'' dedi.

Acar, vücudun proteine ihtiyacının bulunduğunu ancak oruçlu iken bu miktarı diğer günlere oranla aza indirmek gerektiğini ifade ederek, şöyle konuştu:

''Mantar faydalı bir gıdadır, fakat asla etin, proteinin yerini tutmaz. Bu nedenle ramazan ayı dışında beyaz et ürünleri ağırlıklı olması şartıyla yeterince tüketmeliyiz. Aksi takdirde iki yönlü riski vardır; birincisi ürat miktarı fazladır, ikincisi de üre miktarı fazladır, bol bol su içeceğiz. İftardan sahura kadar günde en az 2-3 litre su içeceğiz ki; böbrekler susuz kalmasın.''

Kültür mantarında yeteri kadar protein olmadığını, birinci sınıf gıda olarak adlandırılan süt, süt ürünleri, et, et ürünlerindeki proteinin diğer gıda maddelerde bulunmadığını anlatan Prof. Dr. Acar, ''Yumurta, süt, et bunlar temel birinci sınıf protein içeren gıdalardır. Ne bitkilerdeki protein, ne kültür mantarındaki protein buna eşdeğer asla olamaz'' diye konuştu.

-''MÜKEMMEL BİR BESİN KAYNAĞI''-
    
     Son dönemde yapılan araştırmalarla, mantarın mükemmel bir besin kaynağı olduğunun tespit edildiğini bildiren Prof. Dr. Öztürk, şunları kaydetti:
     ''Özellikle de yağ oranının yok denecek kadar az ancak bunun yanında insan vücudu için gerekli temel maddelerden protein, karbonhidrat, mineral ve vitamin bakımından zengin olması, mantarı diyet ürünü olarak ön plana çıkarmıştır. Yemekte eti sevmeyenler, yerine mantar kullanabilir. Sağlıksız beslenmenin arttığı günümüzde, mantar karşımızda ciddi bir besin alternatifi olarak durmaktadır. Ancak şehirde yaşayanlar için mantar tüketiminde dikkat edilmesi gereken en önemli şey, özellikle semt pazarlarında açıkta dökme şeklinde satılanlar yerine, etiketli ambalajlı ürünlerin tercih edilmesidir. Yoksa pazarlarda açıkta satılan mantarlarla ilgili karşılaşılacak sorunlarda muhatap bulunamayacaktır.'

Selenyum ve potasyum zengini başta göğüs olmak üzere pek çok kansere karşı koruduğunu ve zengin bir içeriğe sahip olduğunu söyleniyor
“Selenyum, vitamin B2, potasyum, pantetonik asit, bakır, niasin ve fosfor kaynağı olan mantar, kanserin yanı sıra astım, romatizma ve kalp hastalıklarına da yatkınlığı azaltır”

Hafıza için birebir

Günde 1 kase mantar tüketiminin migren ağrılarını da azalttığını söyleyen Yiğit, çinkodan zengin olan mantarın, bağışıklık sistemini güçlendirme, yara iyileştirme ve sağlıklı hücre bölünmesi gibi etkileri olduğunu vurguluyor:

“Niasinden zengin olan mantar türlerinin Alzheimer ve yaşa bağlı bilişsel becerilerin azalmasını önlediği, ve güçlü bir antioksidan olduğu çalışmalarla kanıtlandı.”

Adzırst bir abaza yiyeceğidir, Annem bizdeyken ve pazarda da  taze kişniş bulmuşken yapıverelim dedik.

Malzemelerimiz

250 gram kadar yoğurt (ahırçı)

bir avuç kadar  kişniş (ahusha)

üç tane yeşil soğan (acımşi)

iki adet biber (pırpıl)


kişnişi ince ince kıyıyoruz,
soğanları yeşil kısımları ile birlikte çok ince kıyıyoruz
biberleri parpullayıp kabuklarını soyup ince ince doğruyoruz
acılı seviyorsanız pırpılçıka yarım kaşık kadar koyabilirsiniz
eğer pırpılçıka koyacak isek önce pırpılçıka yedire yedire yoğurt ile karıştırılır

sonra diğer malzeme hep birlikte yoğurda konup karıştırılır

eğer dilerseniz löp pişirilmiş bir yumurtayı uzunlamasına bir kaç parçaya bölüp karıştırmadan koyabilirsiniz, gelenekte böyle bir sunum vardır.

afiyet olsun

Latince ismi : Coriandrum sativum

Diğer Adları Aşotu, Kişnişotu

Maydanozgiller familyasındandır. Anayurdu Akdeniz havzası olup günümüzde birçok yerde ve ülkemizde yabani bitki ya da kültür bitkisi olarak yetişmektedir. 60 cm"ye kadar boylanabilen biryıllık otsu bitkidir. Gövdesi yuvarlak kesitli, boylamasına oluklar halinde çizgili, soluk yeşil renkli ve dallara ayrılan yapıdadır. Bitkinin alt ve üst bölümündeki yaprakları farklı görünüşte olur. Alt yaprakları maydanoz bitkisininkilere benzer.

Hafif tüylü, tuhaf ve pek de hoş olmayan koku taşırlar. Bitkinin üst kesimindeki yaprakları ip gibi ince ama düzgün kesimli ve gene hoş olmayan keskin ve tuhaf kokulu olurlar. Yaz başı ile ortası arasında gevşek şemsiyeler oluşturarak açan, beyaz ya da pembemsi açık mor renkli küçük çiçekleri olgunlaşınca, 2-7 mm. çapında yuvarlak, açık kahverengi tohum kılıfını taşıyan kokulu, kuru meyvelere dönüşür. Bol güneşli yerleri, bitek ve hafif topraklan seven kişniş bitkisi, tohumları sonbaharda ekilerek çoğaltılır. Ancak, çapraz döllenmeyle bitkinin yozlaşması meydana geleceğinden, rezeneden uzak yerlere ekilmesine dikkat edilmelidir.

Kişnişin tohumunu taşıyan meyvesinde nişasta, tanen, şekerler, sabit ve uçucu yağlar bulunur. Uçucu yağında yüksek oranda coriandrol ile düşük oranda geraniol, borneol, pinen, phelladron ve asetik asit vardır.

Kişniş tohumlan pastacılıkta, baharat olarak bazı çorba ile yemeklerin hazırlanmasında, içki endüstrisinde ve kişniş şekerinin yapımında kullanılır. Bazı yerlerde bitkinin körpe yaprakları salata ve güveçte pişen yemeklere katılır. Gövde ve kökü de sebze gibi pişirilip yenir.

Tibbi Etkileri ve Kullanımı

Eski Mısır papirüsleri, Çince ve Sanskritçe metinlerde ve hatta İncil"de sağlığa yararlı etkilerinden övgüyle söz edilen kişnişin, tıbbi etkileri ve bunlardan yararlanma yöntemleri şöyle sıralanabilir:

• Kişniş tohumları içerdiği yağlarla mideyi uyarır; iştahı açar, sindirimi kolaylaştırır ve hazımsızlığa iyi gelir.
• Aynı nedenle mide ve bağırsaklardaki gazı söktürür.
• Aniden başlayan mide ve karın ağrılarını bastırır.
• Özellikle çocuklarda diyareyi kesici etkiler yapar.
• Hafif yatıştırıcı etkisi vardır.

Kişnişin bu etkilerinden yararlanmak üzere, bitkinin çiçek şemsiyeleri yaz sonunda alınır ve tohumlarının olgunlaşması için gölgeli ve havadar yerde bir süre itekletilir. Sonra şemsiyeler başasağı edilerek bir kağıdın üzerine sallanır ve dökülen tohumlan toplanır. Bunlardan ya da piyasadan alınan kişniş tohumlarından 1 tatlı kaşığı kadarı biraz ezilerek 1 bardak kaynar suya dökülür. Kabın üzeri sıkıca kapatılarak 5 dakika süreyle demlendirilir. Bu şekilde elde edilen infüzyon, yemeklerden önce birer bardak olarak içilir. Aynı etkilerinden yararlanmak için, tohumları yemeklerden önce ağızda çiğnenebilir.

• Kişniş antiseptik (mikrop kırıcı) etkiler de taşır. Bu etkisinden yararlanmak için yukarıda tarifi verilen infüzyon, akne ya da yaraların üzerine uygulanır

Kişniş, Koriander, Coriandrum sativum
 

Familyası: Maydanozgillerden, Doldengeweaechse, Apiaceae

Drugları: Kişniş tohumu (meyvesi): coriandri fructus
              Kişniş yağı (eteryağı): coriandri aetheroleum

Kişniş tohumu çay, baharat ve natürel ilaç yapımında ve kişniş tohumundan eldeedilne eter yağı aroma tedavisinde ve de baharat olarak kullanılır.

  Kişniş maydanozgillerin bir alt grubu olan coriandrealardan olup, bu grupta sadece iki tür mevcuttur. Bunlar yabani ve kültür kişnişi diye ikiye ayrılır. Kültür kişnişide Türk ve Rus kişnişi olarak ikiye ayrılır ve her ikisi de coriandrum sativum’un alt türüdür.

Bu türden Rus kişnişi küçük tohumlu: coriandrumsativum var.

microcarpum ve Türk kişnişi: coriandrum sativum var. macrocarpum (var. vulgare) diye anılır. Kişnişin MÖ: 1500 yüzyılında Mısırlılar tarafından kullanıldığı ve yine 2. yüzyılda Çinliler tarafından kullanıldığı belgelenmektedir.

Vatanının doğu Akdeniz ülkeleri: Mısır, Suriye, Flistin ve Türkiye olduğu ve buradan Avrupa’nın batısından Çinin doğusuna kadar yayılmıştır. Günümüzde başta Türkiye, Fas, Japonya, ADB, Hindistan, Çin, Arjantin, Macaristan ve Balkan ülkelerinde yetiştirilir.

Botanik: Kişniş 30-80 cm boyunda genellikle bir yıllık bir bitkidir, fakat iki yıllık olan alt türleri de mevcuttur. Kökleri iğ şeklinde, bitkinin tamamı kendine has bir kokuya sahiptir ve bu kokuda tahtakurusunun pis kokusuna benzer.

Alt yaprakları uzun saplı üç parça kenarları kertikli ve parçalar kalp şeklindedir. Orta ve üstteki yapraklar gövdeye oturmuştur ve ortadaki yapraklar önce üç sonra tekrar üçe ayrılırken, en üsteki yapraklar iplik gibi incedir.

Çiçeklerinden 10-20 tanesi topluca bir arada şemsiyecik oluşturur ve kenardaki çiçeklerin ters yumurta şeklinde beyaz veya pembe renkte her bir çiçek 3-5 taç yaprağa sahiptir ve ortada taç yaprağı olmayan çiçekler pemepe renklidir. Şiemisyecikleruzun bir sapla kendisi gibi 3-5 adet şemsiyeceğin bir araya gelmesi ile geriden şemsiye şeklinde çiçek demetleri oluşturur.

Meyveleri sarımsı, küre şeklinde, üzerinde 8-10 adet yay şeklinde çıkıntılar  vardır ve yayalar boydan boya uzanır. Dış kabuğun içinde iki ayrı parça karşılıklı bulunur ve Rus kişnişi 1,5-3 mm ve Türk kişnişi 3-5 mm çapındadır.

Yetiştirilmesi: Türkiye’nin Konya, Burdur Isparta yörelerinde yaygın olarak yetiştirilir.

Hasat zamanı: Meyveleri farklı zamanlarda yani Ağustostan Eylüle kadar olgunlaştığından, önce olgunlaşanlar toplanır, sonra beli bir süre sonra tekrar olgunlaşan meyveleri toplanır ve hasat böyle devam eder. Şayet olgunlaşan  meyvelerin yanında olgunlaşmamış meyvelerde toplanırsa bu sonradan iyice kurutulsa da kötü bir koku yayar.

Araştırmalar: ABD’nin New York şehrinde iki ilim adamı Prof. Dr. Med. Omura ve Dr. Klinghardt taze kişnişin salata şeklinde yenmesi halinde dişlerdeki zehirli dolgu maddesi civanın sebep olduğu hücre zehirlenmesini önlediği tespit edilmiştir. (Nhk.01.00.44)

Kullanılması:

a-) Üniversite kliniklerinde insanlar üzerinde tedavi denemekleri ve araştırmalar yapılmıştır ve buna göre taze kişniş dişlerdeki amalgamın içerdiği cıva zehirlenmesine karşı etkilidir. Fakat bu araştırma yeterlimidir?

b-) Komisyon E’nin 18.09.1986 tarihli ve 173 nolu monografi bildirisine göre kişniş tohumunun sindirim zafiyeti ve iştahsızlığa karşı kullanılabileceği beyan edilmiştir.

c-) Aroma tedavisinde  kişniş yağı başta şişkinlik, hazımsızlık, kramplar ve iştahsızlığa karşı kullanılır.

d-) Halk arasında kişniş şişkinlik (gaz), hazımsızlık ve kramp başta olmak üzere mide-bağırsak rahatsızlıklarına karşı kullanılır. Bu rahatsızlıklara karşı kişniş, kimyon, anason, rezene ve kakule gibi bitki tohumları ile birlikte kullanılır ise daha etkili olur.

Çay: İki tatlı kaşığı kişniş (kişniş tohumu sade kişniş diye anılır) hafif ezilerek demliğe konur ve üzerine 300-500 ml kaynar su ilave edilerek 5-10 dakika demlemeye bıraktıktan sonra süzülerek içilir.

Yan tesiri: Bilinen bir yan tesiri yoktur, fakat eter yağının çok sert olması nedeniyle dikkatli kullanılmalıdır

Nelere faydası vardır?

- Cinsel gücü arttırır ve cinsel arzuyu kamçılar
- Sinirleri yatıştırır
- İştah açıcı etkisi vardır
- Gaz söktürücüdür
- Tansiyonu düşürür
- Baş dönmesini giderir

Nasıl kullanılır?

Tohumu: Domates turşusu, sosis, köriler ve elmalı çöreklerde kullanılır. Ezilmemiş tohumu çorba ve sebze yemeklerine katılır. Suda kaynatılarak çayı yapılır. Tohumu ayrıca güzel kokusu sayesinde potbori tabaklarında kullanılabilir.

Yaprağı: Körpe alt yaprakları güveç, salata ve soslara eklenir.

Gövdesi: Fasulye ve çorbalarla birlikte pişirilir

Kökü: Taze kökü sebze gibi pişirilip yenilir

Tozu: Toz halindeki kişniş bal veya şekerle karıştırılarak kullanılır

Kişniş: Çin maydanozu!

KİŞNİŞ

Orjinal Adı :Coriandrum sativum

Diğer Adları: Aşotu, Kişnişotu

Bilgi :Maydanozgiller familyasındandır. Anayurdu Akdeniz havzası olup günümüzde birçok yerde ve ülkemizde yabani bitki ya da kültür bitkisi olarak yetişmektedir. 60 cm”ye kadar boylanabilen biryıllık otsu bitkidir. Gövdesi yuvarlak kesitli, boylamasına oluklar halinde çizgili, soluk yeşil renkli ve dallara ayrılan yapıdadır. Bitkinin alt ve üst bölümündeki yaprakları farklı görünüşte olur. Alt yaprakları maydanoz bitkisininkilere benzer. Hafif tüylü, tuhaf ve pek de hoş olmayan koku taşırlar. Bitkinin üst kesimindeki yaprakları ip gibi ince ama düzgün kesimli ve gene hoş olmayan keskin ve tuhaf kokulu olurlar. Yaz başı ile ortası arasında gevşek şemsiyeler oluşturarak açan, beyaz ya da pembemsi açık mor renkli küçük çiçekleri olgunlaşınca, 2-7 mm. çapında yuvarlak, açık kahverengi tohum kılıfını taşıyan kokulu, kuru meyvelere dönüşür. Bol güneşli yerleri, bitek ve hafif topraklan seven kişniş bitkisi, tohumları sonbaharda ekilerek çoğaltılır. Ancak, çapraz döllenmeyle bitkinin yozlaşması meydana geleceğinden, rezeneden uzak yerlere ekilmesine dikkat edilmelidir.

Kişnişin tohumunu taşıyan meyvesinde nişasta, tanen, şekerler, sabit ve uçucu yağlar bulunur. Uçucu yağında yüksek oranda coriandrol ile düşük oranda geraniol, borneol, pinen, phelladron ve asetik asit vardır.

Kişniş tohumlan pastacılıkta, baharat olarak bazı çorba ile yemeklerin hazırlanmasında, içki endüstrisinde ve kişniş şekerinin yapımında kullanılır. Bazı yerlerde bitkinin körpe yaprakları salata ve güveçte pişen yemeklere katılır. Gövde ve kökü de sebze gibi pişirilip yenir.

Tibbi Etkileri ve Kullanımı Eski Mısır papirüsleri, Çince ve Sanskritçe metinlerde ve hatta İncil”de sağlığa yararlı etkilerinden övgüyle söz edilen kişnişin, tıbbi etkileri ve bunlardan yararlanma yöntemleri şöyle sıralanabilir:

• Kişniş tohumları içerdiği yağlarla mideyi uyarır; iştahı açar, sindirimi kolaylaştırır ve hazımsızlığa iyi gelir.

• Aynı nedenle mide ve bağırsaklardaki gazı söktürür.

• Aniden başlayan mide ve karın ağrılarını bastırır.

• Özellikle çocuklarda diyareyi kesici etkiler yapar.

•  Hafif yatıştırıcı etkisi vardır.

Kişnişin bu etkilerinden yararlanmak üzere, bitkinin çiçek şemsiyeleri yaz sonunda alınır ve tohumlarının olgunlaşması için gölgeli ve havadar yerde bir süre itekletilir. Sonra şemsiyeler başasağı edilerek bir kağıdın üzerine sallanır ve dökülen tohumlan toplanır. Bunlardan ya da piyasadan alınan kişniş tohumlarından 1 tatlı kaşığı kadarı biraz ezilerek 1 bardak kaynar suya dökülür. Kabın üzeri sıkıca kapatılarak 5 dakika süreyle demlendirilir. Bu şekilde elde edilen infüzyon, yemeklerden önce birer bardak olarak içilir. Aynı etkilerinden yararlanmak için, tohumları yemeklerden önce ağızda çiğnenebilir.

• Kişniş antiseptik (mikrop kırıcı) etkiler de taşır. Bu etkisinden yararlanmak için yukarıda tarifi verilen infüzyon, akne ya da yaraların üzerine uygulanır

salamurası yapılıyormuş